Dakgoot
Bladvanger in de dakgoot: werkt dat echt?
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Bladvangers in de dakgoot werken, maar niet zoals mensen hopen: ze houden blad bij de uitloop tegen zodat de regenpijp niet dichtslibt, en verplaatsen het probleem naar de goot zelf. Je moet die goot dan nog steeds legen. Voor bomen die vlak boven het dak hangen is een afdekrooster zinvoller.
Drie manieren om blad tegen te houden
De eenvoudigste is het korfje of bolrooster dat in de uitloop van de goot valt en voorkomt dat er blad de regenpijp in gaat. Die kost weinig, is zo geplaatst en is uit te nemen om leeg te maken. De tweede is een borstel: een lange harige rol die je in de goot legt en waar water tussendoor loopt terwijl blad erbovenop blijft liggen. De derde is een afdekrooster of gootkap, een gebogen plaat of gaas over de hele lengte, waarbij het water langs de ronding naar binnen loopt en het blad eroverheen glijdt. Dat laatste is het enige systeem dat de goot zelf schoonhoudt, en het is meteen het duurste, want het gaat per strekkende meter over de volle lengte.
Wat er in een verstopte regenpijp gebeurt
Blad dat de pijp in spoelt, blijft zelden in de rechte buis hangen. Het zakt naar de eerste bocht, meestal bij de aansluiting op het riool of bij de overgang naar een ondergrondse buis, en vormt daar samen met zand en mos een prop die steeds vaster wordt. Vanaf dat moment loopt de goot bij elke bui over aan het laagste punt. Dat water komt tegen de gevel, trekt in het metselwerk en komt in de kruipruimte terecht. In de winter bevriest de natte gevelstrook, wat het voegwerk aantast. Je merkt zo'n verstopping dus meestal niet aan de pijp, maar aan een donkere baan op de muur of aan vocht in de meterkast tegen de buitenmuur.
Welke bomen om welke oplossing vragen
De boomsoort naast je huis bepaalt wat werkt. Grote bladeren van esdoorn, plataan of kastanje worden door een rooster in de uitloop keurig tegengehouden, dus daar volstaat het goedkoopste systeem. Naalden van een den of een conifeer glippen door vrijwel elke maas en vormen in de goot een vilt dat water vasthoudt; daar heb je een afdekkap of frequent legen voor nodig. Berken en populieren laten het hele jaar door zaadpluis en kleine deeltjes vallen die zich met stof tot een pap mengen. Staat er zo'n boom binnen bereik van je dak, dan is snoeien op afstand van de dakrand vaak effectiever dan welk hulpstuk ook, en het scheelt tegelijk mos op de pannen.
Zelf legen en waar je stopt
Een goot op één bouwlaag leeghalen is doehetzelfwerk. Zet de ladder onder een goede hoek en tegen een stevig punt, nooit tegen de goot zelf, en verzet hem liever tien keer dan dat je ver naar opzij reikt. Schep het blad met een handschoen in een emmer, spoel daarna met een tuinslang richting de uitloop en kijk of het water goed doorloopt. Zie je het traag wegzakken, laat dan van onderaf een veer door de pijp gaan. Bij een tweede verdieping stop je: daar is de ladderlengte het probleem en niet de goot. Laat het dan meelopen in een jaarlijkse dakcontrole, waarbij de dakdekker toch al de pannen en het lood nakijkt.
Het rooster dat zelf een dak wordt
Een fijnmazig gaas over de hele goot lijkt de definitieve oplossing en is precies dat niet. Op fijne mazen blijft alles liggen wat groter is dan een zandkorrel, en die laag verteert tot een compacte mat. Bij een bui loopt het water dan niet meer door het gaas maar eroverheen, over de rand van de goot langs de gevel. Het verraderlijke is dat de goot eronder kurkdroog blijft, dus wie gaat kijken concludeert dat er niets aan de hand is. Kies daarom een systeem met ruime openingen dat blad tegenhoudt en zand doorlaat, en houd in gedachten dat elk hulpstuk het legen uitstelt en niet vervangt. Eén keer per jaar erlangs blijft nodig.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet een dakgoot geleegd worden?
Eén keer per jaar in november is de basis, want dan is het blad gevallen. Staan er naaldbomen of berken dicht bij het huis, dan wordt het twee of drie keer. Loop na een zware storm ook even langs, want dan liggen er takken en mosplukken in. Een goot die je jaarlijks bijhoudt, gaat aanzienlijk langer mee dan een goot die om het jaar vol staat.
Helpt een bladvanger ook tegen mos van het dak?
Nauwelijks. Mos komt in kleine plukjes en als groen slib naar beneden en glipt door vrijwel elke maas. Het zet zich vervolgens in de pijp af als een laagje dat in jaren dikker wordt. Zie je bij het spoelen groen water met slierten meekomen, laat de standleiding dan een keer doorspuiten. Op het dak zelf helpt alleen mos verwijderen of overhangend groen weghalen.
Kan een verstopte afvoer schade aan het huis geven?
Ja, en dat is de reden om het serieus te nemen. Water dat langs de gevel loopt trekt in het metselwerk, veroorzaakt vochtplekken binnen en vult bij een pijp die op de grond uitkomt de kruipruimte. Bij vorst tast het natte voegwerk zichtbaar aan. Een dichtgeslibde regenpijp is dus geen ongemak maar een lekkage die niet via het dak binnenkomt maar via de muur.