Dakgoot
Boeiboord vervangen: wanneer het moet en wat het kost
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Een boeiboord vervangen is aan de orde zodra het hout meegeeft onder een schroevendraaier, en dan zit het rot bijna altijd aan de achterkant waar nooit verf is gekomen. Het werk gaat per strekkende meter en de goot moet er meestal af. Wacht je te lang, dan zakken de gootbeugels los mee.
Wat een boeiboord doet en waarom het rot
Het boeiboord is de plank die de kopse kanten van de sporen afdekt aan de onderrand van het dak, en waar in veel gevallen de dakgoot tegenaan hangt. Hij houdt weer en wind uit de constructie en geeft de dakrand zijn rechte lijn. Rot begint zelden aan de voorkant, want die is geschilderd en droogt op in de zon. Het begint aan de achterzijde, tegen de sporen, waar het hout onbehandeld is en waar vocht uit een lekkende goot of uit een aflopende folie tegenaan staat. Daar blijft het nat, want er is geen luchtstroom. Tegen de tijd dat je aan de buitenzijde bladderende verf of een donkere streep ziet, is de plank van binnenuit al voor een deel weg.
Vaststellen hoeveel meter er echt aan toe is
Loop het boeiboord af en prik om de halve meter met een dunne schroevendraaier in het hout, vooral vlak onder de goot en bij de naden tussen twee planken. Gezond hout laat de punt nauwelijks toe, aangetast hout laat hem zonder kracht een centimeter of meer wegzakken. Let daarnaast op drie signalen aan de buitenkant: verf die in schollen loslaat in plaats van in vlokken, groene aanslag op één plek terwijl de rest schoon is, en een plank die in de lengte hol staat. Dat laatste betekent dat het hout vocht heeft opgenomen en is gaan werken. Noteer de meters per gevelzijde, want dat is het getal waarmee je offertes vergelijkt, en fotografeer de slechte plekken van dichtbij.
Wat er allemaal loskomt als de plank eruit gaat
Een boeiboord zit zelden alleen. De goot hangt eraan of ervoor, dus die moet los en dat betekent ook de beugels en soms de uitlopen. De onderste rij dakpannen gaat eraf om bij de bovenkant van de plank te komen, en daar zit vaak een vogelschroot of een geperforeerde strook die de opening tussen pan en panlat afsluit. Ligt er onderdakfolie, dan hoort die in de goot uit te komen en dat detail wordt bij deze klus vaak voor het eerst in dertig jaar goed gemaakt. Ook de kopse einden van de sporen komen bloot te liggen, en dat is het moment om te zien of daar rot in zit. Reken die onderdelen in, want ze bepalen de omvang.
Waar je het nieuwe boeiboord van maakt
Vurenhout is de goedkoopste keuze en houdt het bij goed schilderwerk vijftien tot twintig jaar vol, mits alle zijden en alle kopse kanten voor montage zijn gegrond. Hardhout of gemodificeerd hout gaat aanzienlijk langer mee en werkt minder. Watervast verlijmd multiplex met een primer eraf fabriek is een veelgebruikte tussenweg, omdat het in lange lengtes komt en dus minder naden geeft. Kunststof en plaatmateriaal zoals trespa vragen geen verf en zijn daarmee onderhoudsarm, maar ze zijn niet plaatselijk bij te werken en de bevestiging moet uitzetting toelaten. Wat je ook kiest: de achterzijde en de kopse kanten grondig behandelen voordat de plank omhoog gaat, want die kant zie je nooit meer terug.
Nieuw hout tegen een natte constructie schroeven
De fout die het werk binnen tien jaar laat terugkomen, is een verse plank monteren zonder de oorzaak weg te nemen. Zat er rot in doordat de goot lekte, dan lekt die na het schilderen nog steeds. Liep de onderdakfolie boven het boeiboord uit in plaats van in de goot, dan blijft al het water dat langs de pannen komt achter de nieuwe plank lopen. En zit er geen ventilatiespleet tussen de plank en de constructie, dan droogt het hout aan de achterzijde nooit op. Los daarom eerst de goot en de folie op, laat het spoorhout drogen voordat er iets tegenaan komt, en zorg dat er lucht langs de achterzijde kan. Een boeiboord dat kan drogen, gaat twee keer zo lang mee.
Veelgestelde vragen
Kan ik een boeiboord zelf vervangen?
Op een laag bijgebouw of een garage waar je vanaf een stevige ladder of een rolsteiger comfortabel werkt, is het te doen: het is zaag- en schroefwerk in het zicht. Bij een woning met twee lagen is het lastiger, niet vanwege de techniek maar omdat je met lange planken op hoogte werkt terwijl de goot eraf is. Dan is een steiger of hoogwerker geen overbodige luxe.
Moet de dakgoot mee vernieuwd worden?
Niet altijd, maar het is vaak het moment. De goot moet er toch af, dus het demonteren en terughangen betaal je al. Is het zink dertig jaar of ouder, of zitten er meerdere reparaties in, dan hang je oud materiaal terug aan een nieuwe plank. Vraag de dakdekker om de wanddikte en de naden te beoordelen zodra de goot los is en beslis dan.
Hoe wordt boeiboordwerk afgerekend?
Per strekkende meter voor het hout en het monteren, met de toegang als aparte post. Die toegang, dus ladder, rolsteiger, hoogwerker of steiger, wordt door de hoogte bepaald en telt bij een korte gevel zwaarder dan het hout zelf. Herstel van aangetaste spoorkoppen hoort als stelpost met een afspraak dat je toestemming geeft voordat er wordt gezaagd.