Dakkapel
Dakkapel isoleren: methodes, Rd-waarden en wat het oplevert
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Een bestaande dakkapel isoleren doe je van binnenuit tussen het frame van de wangen en het dakje, of van buitenaf door de bekleding eraf te halen. Van binnenuit lever je centimeters kamer in, van buitenaf neem je de bekleding mee in het werk. De grootste winst zit meestal in het glas en in de kieren.
Waarom juist een dakkapel koud aanvoelt
Een dakkapel heeft per vierkante meter vloer veel meer buitenoppervlak dan de rest van de zolder: twee zijwangen, een voorzijde die grotendeels uit glas bestaat en een plat dakje, allemaal binnen een paar meter. Daar komt bij dat het frame waarin de isolatie zit ondiep is. Bij een element uit de jaren tachtig of negentig zit er vaak niet meer dan zeven tot negen centimeter tussen de stijlen, en dat werd destijds lang niet altijd volledig gevuld. De houten stijlen zelf vormen daarbij koudebruggen, want hout isoleert een stuk minder dan de isolatie ertussen. Tel daarbij op dat warme lucht in huis naar boven stijgt en tegen precies deze wanden aankomt, en het is verklaarbaar dat de zolderkamer in januari het koudste vertrek van het huis is.
Van binnenuit isoleren: wat je inlevert en wat je wint
Bij deze route gaat de binnenbeplating eraf en zie je het frame met de bestaande vulling. Ontbreekt die of is hij ingezakt, dan vul je de ruimte tussen de stijlen opnieuw, met minerale wol als de stijlen ongelijk staan of met hardschuimplaten als je maximale waarde in weinig dikte wilt. De stap die het verschil maakt komt daarna: een doorlopende isolatielaag over de stijlen heen, zodat de koudebrug van het hout wordt onderbroken. Daarop komt een dampremmende folie die je op alle naden en langs het kozijn luchtdicht afplakt, en vervolgens de nieuwe beplating. Je verliest hierbij aan elke zijde enkele centimeters, in totaal al gauw een strook van vijf tot tien centimeter rondom. Op een smalle dakkapel is dat merkbaar en het is de belangrijkste reden om de andere route te overwegen.
Van buitenaf, tegelijk met de bekleding
Staat de bekleding van de zijwangen toch op de nominatie om vervangen te worden, dan is dat het logische moment. De panelen gaan eraf, er komt isolatie aan de buitenzijde van het frame, en de nieuwe bekleding wordt op regels daaroverheen gemonteerd met een geventileerde spouw ertussen. De binnenruimte blijft daarbij volledig intact en de koudebrug van de stijlen wordt in één keer opgelost, omdat de isolatie doorloopt. Op het dakje geldt hetzelfde principe: isolatieplaten boven het beschot met daarop nieuwe EPDM of zink. Dit werk wordt per klus geoffreerd voor de hele dakkapel, met de bekleding en de dakbedekking als eigen regels erin. De toegang is de post die eroverheen komt, en bij één dakkapel is een hoogwerker doorgaans voordeliger dan een steiger.
Glas, kieren en ventilatie
Bij een dakkapel van voor 2000 is het glas vaak de zwakste plek. Enkel glas of vroege dubbele beglazing laat een veelvoud door van wat modern isolatieglas doorlaat, en omdat het glasvlak groot is telt dat zwaar. Vervangen van alleen de beglazing in een gaaf kozijn is een ingreep die per ruit wordt gerekend en die zich sneller uitbetaalt dan het bijisoleren van de wangen. Loop daarnaast met een brandende kaars of met de rug van je hand langs de aansluiting van het kozijn op de wangen en langs de onderdorpel; daar zit vaak een spleet die met een tochtprofiel of nieuwe kit te dichten is. Zet er tot slot een ventilatierooster in of houd een klepraam bruikbaar, want een dichtgemaakte dakkapel zonder afvoer van vocht geeft condens op de ruiten.
De valkuil: isoleren zonder luchtdichte laag
De fout die het vaakst schade oplevert, is isolatie tussen de stijlen proppen en de beplating er weer overheen zetten. Warme binnenlucht bevat waterdamp, en zonder dampremmende laag stroomt die lucht door naden en langs stopcontacten het isolatiepakket in. Bij de koude buitenzijde koelt hij af en slaat het vocht neer als condens, precies op het hout van het frame en tegen de achterkant van de bekleding. Dat proces zie je niet, want het gebeurt in een dichte wand, en na een paar winters is de isolatie klam en begint het hout aan te tasten. Wat je merkt is een muffe lucht en een wang die zacht aanvoelt. Breng dus altijd een dampremmende laag aan, plak de naden en de aansluitingen af, en snijd hem niet zomaar open voor een lamp of een stopcontact.
Veelgestelde vragen
Merk je het isoleren van één dakkapel echt?
Ja, sterker dan mensen verwachten, omdat het om de wanden gaat waar je met je hoofd naast zit. Het effect is vooral comfort: minder koudestraling, minder tocht langs de vloer en een kamer die na het aanzetten van de verwarming sneller op temperatuur komt. Op de energierekening is een enkele dakkapel een bescheiden post, tenzij het glas ook wordt aangepakt.
Kan ik subsidie krijgen voor het isoleren van een dakkapel?
De landelijke isolatieregeling stelt een minimum aan het aantal vierkante meters dat je isoleert en aan de isolatiewaarde die je haalt. Een enkele dakkapel haalt dat oppervlak zelden alleen, maar samen met het dakvlak eromheen soms wel. Kijk de actuele voorwaarden na op rvo.nl voordat je materiaal bestelt, want de eisen gelden vanaf de datum van de opdracht en niet met terugwerkende kracht.
Wordt de zolder er in de zomer ook koeler van?
Deels. Isolatie vertraagt de warmte die door de wangen en het dakje komt, maar de grootste warmtebron is het glas en daar helpt isolatie in de wand niets tegen. Wil je zomercomfort, combineer het werk dan met buitenzonwering of met zonwerende beglazing, en zorg dat je 's nachts kunt spuien via een klepraam of een dakvenster aan de andere kant.