Rieten dak
Kunststof rieten dak: waar je op moet letten
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Een kunststof rieten dak bestaat uit halmen van polyethyleen die als paneel of in bosjes op het dakvlak worden aangebracht. Het pakket vraagt geen dikke deklaag, wordt niet aangetast door algen en gaat naar verwachting dertig jaar mee. Van dichtbij zie je het verschil met echt riet, vanaf de straat nauwelijks.
Hoe kunststof riet is opgebouwd
De halmen zijn geëxtrudeerde buisjes van polyethyleen met een stabilisator tegen ultraviolet licht en pigment door de massa heen. Ze worden op een drager gemonteerd tot panelen van ongeveer een halve tot een hele meter breed, of los in bosjes geleverd voor de nok en de randen. Die panelen schroef of niet je op een ondergrond, laag over laag met overlap, zodat je van buiten alleen de koppen ziet. Het cruciale verschil met echt riet zit onder die laag. Een echt rietdak keert water door zijn dikte: dertig centimeter halmen waarin regen hooguit een derde binnendringt en daarna langs de buitenkant afloopt. Kunststof riet is maar een paar centimeter dik en keert het water niet. Daaronder hoort dus een gesloten, waterdichte constructie, net als onder pannen of dakbedekking.
Wat het wint en wat het verliest tegenover echt riet
Kunststof heeft geen voedingswaarde, dus algen, mos en schimmel krijgen er geen grip op en er zit geen aantrekkingskracht in voor mussen die halmen uit een rietdak trekken om te nestelen. Het gewicht is lager, de minimale dakhelling minder kritisch en het onderhoud beperkt zich tot afspoelen. Op een noordvlak onder bomen, waar echt riet nat blijft en binnen twintig jaar wegrot, is dat een reëel voordeel. Daar staat het uiterlijk tegenover. De halmen zijn onderling identiek van dikte en kleur, terwijl een echt rietdak juist leeft door onregelmatigheid en door de manier waarop het in tien jaar ongelijk vergrijst. Van dichtbij, en zeker bij de nok en de kilkepers, is dat verschil zichtbaar. Ook is het materiaal niet natuurlijk afbreekbaar.
Waar het meestal wordt toegepast
Je komt het vooral tegen op tuinhuizen, poolhouses, parasols, terrasoverkappingen en bij horeca, waar het rieten beeld gewenst is maar de eisen aan brandgedrag en onderhoud zwaarder wegen. Op woningen wordt het gekozen als de afstand tot de erfgrens of tot een naastgelegen gebouw problemen geeft, of als een verzekeraar moeilijk doet over een rietdak. Let wel op de gemeente. In beschermde dorpsgezichten en bij monumenten kijkt de welstandscommissie naar het beeld en naar het materiaal, en dan kan echt riet worden voorgeschreven. Vraag dat na voordat je bestelt, want de levertijd van een paneelsysteem loopt op en terugsturen is zelden een optie. Vraag bij een woning ook je verzekeraar schriftelijk wat de premie of de voorwaarden doen bij dit materiaal.
Hoe het werk wordt gerekend
Het dekken gaat per vierkante meter dakvlak, en daarin zitten de panelen en het bevestigen. De onderconstructie staat daar los van: het beschot, de waterkerende laag en het tengelwerk worden apart begroot, en dat is bij een verbouwing vaak de grootste post. Nok, hoekkepers en gevelranden gaan per strekkende meter en vragen speciale afwerkstukken. Tegenover echt riet ligt het materiaal hoger en de arbeid lager, want een paneel gaat aanzienlijk sneller dan het dekken en aanslaan van bosjes. Op een tuinhuis waarvan het dak al waterdicht is, kun je een paneelsysteem zelf aanbrengen: het is schroefwerk met overlap en een leesbare handleiding. Op een woningdak laat je het over aan een rietdekker of dakdekker die met het systeem heeft gewerkt.
Denken dat de halmen het water keren
De fout die dit materiaal fataal wordt, is het monteren op een open constructie zoals bij echt riet gebruikelijk is: latten op de sporen en verder niets. Regen die tussen de kunststof halmen doorloopt, komt dan rechtstreeks op het beschot of dwars door de latten naar binnen. Omdat kunststof geen vocht opneemt en geen damp doorlaat, droogt wat nat is geworden nauwelijks meer op, en het probleem zit onder een dak dat er van buiten nog nieuw uitziet. Binnen een paar jaar is het beschot aangetast en zijn de sporen bij de goot zacht. Eis daarom dat er een volwaardige waterdichte laag onder ligt, met tengels erop zodat er lucht tussen die laag en de panelen kan bewegen, precies zoals bij een pannendak.
Veelgestelde vragen
Hoe gedraagt kunststof riet zich bij brand?
Anders dan echt riet: het brandt niet als los materiaal maar smelt en druppelt bij hoge temperatuur. Fabrikanten laten hun systemen op brandgedrag beoordelen en leveren daar documentatie bij. Vraag om die stukken en leg ze voor aan je verzekeraar voordat je opdracht geeft, zodat je zwart op wit hebt wat er met je polis en je premie gebeurt. Vertrouw niet op een mondelinge toezegging.
Verkleurt kunststof riet in de zon?
Enigszins. De pigmenten zitten door de massa en de halmen bevatten een stabilisator, maar na tien tot vijftien jaar is de kleur op de zuidzijde lichter dan op het noorden. Dat verloopt gelijkmatiger dan bij echt riet en valt minder op. Vervelender is dat een later bijgeplaatst paneel zichtbaar afsteekt, dus bewaar bij oplevering wat materiaal uit dezelfde productie.
Kan kunststof riet over een bestaand rietdak heen?
Dat is geen goed idee. Het oude riet blijft dan opgesloten onder een laag die geen vocht doorlaat, en organisch materiaal dat niet kan drogen gaat broeien en rotten. Bovendien weet niemand hoe de ondergrond eraan toe is. Het bestaande riet gaat eraf, de constructie wordt beoordeeld en zo nodig hersteld, en pas daarna komt er een waterdichte laag met de panelen erop.