Plat dak
Aanbrengen epdm dakbedekking: zo gaat het, stap voor stap
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Het aanbrengen van EPDM dakbedekking verloopt in vaste stappen: ondergrond vlak en droog maken, het rubber uitrollen en een halfuur laten ontspannen, terugvouwen, contactlijm op beide vlakken zetten, laten aandrogen tot hij niet meer plakt aan je vinger, en dan vanuit het midden aanrollen zonder lucht in te sluiten.
De ondergrond bepaalt het resultaat
EPDM is een dun, soepel rubberdoek dat elke oneffenheid onder zich laat zien en op een scherpe punt op termijn doorslijt. Het beschot moet dus vlak zijn, droog en schoon: uitstekende schroefkoppen verzinken, gaten dichten, splinters wegschuren en alles stofvrij vegen. Ligt er oude bitumen onder, dan moet die er meestal af, want de weekmakers en de bitumenresten verstoren de hechting van de lijm. Bij een nieuw beschot van underlayment leg je de platen in verband met een kleine naadopening voor werking, en schroef je ze in een vast patroon vast. Meet daarna nog eens na of het afschot klopt: EPDM is waterdicht bij een plas, maar staand water houdt vuil vast en versnelt de veroudering. Is er geen helling, breng die dan aan met tapse isolatie of met wiggen voordat er rubber overheen gaat.
Uitrollen, ontspannen en lijmen
Rubber komt opgevouwen of opgerold van de rol en heeft geheugen. Leg het doek los op het dak, trek het glad en laat het minstens een halfuur liggen zodat de vouwen eruit trekken; bij koud weer duurt dat langer. Sla daarna de ene helft terug tot het midden, breng op zowel het dak als de onderzijde van het rubber contactlijm aan met een roller, en verdeel die in een gelijkmatige laag zonder plassen. Contactlijm hecht niet nat maar aangedroogd: raak hem met een knokkel aan en als er niets meer aan blijft plakken is het moment daar. Vouw het rubber dan terug, werk vanuit het midden naar de rand met een brede bezem of een aandrukrol en duw de lucht voor je uit. Herhaal daarna met de andere helft. Werk niet in de volle zon; de lijm droogt dan sneller dan je kunt aanrollen.
Randen, hoeken en doorvoeren
Het vlak is het makkelijke deel; de randen bepalen of het dak droog blijft. Aan de opgaande zijden gaat het rubber omhoog tegen de opstand en wordt het met randlijm vastgezet, want die is anders van samenstelling en houdt op een verticaal vlak beter. Boven de opstand komt een klemprofiel of een loodslab die het bovenlangs afdicht. Aan de vrije dakranden komt een aluminium of kunststof dakrandprofiel waar het rubber onder wordt geklemd. Binnen- en buitenhoeken maak je niet door te vouwen maar met voorgevormde hoekstukken die je erover plakt, want een gevouwen hoek geeft altijd een spanningspunt. Rond een doorvoer of een afvoer gebruik je een manchet in de juiste diameter. Op elke plek waar twee stukken rubber elkaar raken, werk je met naadband en primer en niet met kit; kit is een reparatiemiddel, geen verbinding.
Wanneer je dit zelf doet en wanneer niet
Een schuurdak, een carport of een kleine aanbouw waar het doek in één stuk op past, is een reële zelfbouwklus voor twee mensen op een droge dag. Er komt geen open vuur aan te pas, dat is het grote voordeel ten opzichte van bitumen, en een fout in het vlak is bij een klein dak nog te overzien. Laat het over zodra het dak groter is dan één baan rubber, want dan komen er naden en die zijn vakwerk. Ook bij veel doorvoeren, een aansluiting op een muur van de buren of een dak dat je alleen via een ladder bereikt, weegt de kans op een fout niet op tegen de besparing. Werk in elk geval boven de vijf graden en bij droog weer, en plan zo dat het dak aan het eind van de dag dicht is.
De fout die na de eerste hete dag zichtbaar wordt
Te vroeg terugvouwen. Contactlijm moet aandrogen voordat de twee vlakken elkaar raken; doe je het te nat, dan zit er oplosmiddel opgesloten tussen rubber en ondergrond. Op de eerste warme dag zet dat uit en verschijnen er blazen in het dakvlak, soms zo groot als een hand. Doorprikken helpt niet, want er hoort geen gat in je dakbedekking, en de hechting op die plek is dan al verloren. Herstellen betekent het stuk lossnijden en met een patch en naadband overplakken. De tweede variant van dezelfde fout is lucht insluiten door van de rand naar het midden te werken in plaats van andersom. Werk daarom altijd vanuit het midden naar buiten, in overlappende banen met de bezem, en kijk schuin over het vlak tegen het licht in: dan zie je een bel die je van bovenaf mist.
Veelgestelde vragen
Hoe lang gaat een EPDM-dak mee?
Bij een correct aangebracht doek op een vlakke ondergrond veertig tot vijftig jaar, en het materiaal zelf is nauwelijks gevoelig voor uv-straling of ozon. Wat eerder aandacht vraagt zijn de randen, de naden en de aansluitingen rond doorvoeren. Laat die om de paar jaar nakijken; het rubber overleeft in de regel de details die eromheen zitten.
Kan EPDM over de bestaande dakbedekking heen?
Meestal niet direct. Bitumenresten en weekmakers verstoren de hechting van contactlijm, en oud materiaal kan vocht bevatten dat later gaat uitzetten. Er zijn opbouwen waarbij een scheidingslaag of een nieuw plaatmateriaal wordt aangebracht en het rubber daarop komt. Laat de oude opbouw beoordelen op vocht voordat je die route kiest.
Kan ik in de winter EPDM leggen?
Lijmen vraagt doorgaans minstens vijf graden en een droge ondergrond, dus in een vorstperiode gaat het niet. Het rubber zelf wordt in de kou wel stugger en trekt minder makkelijk glad, dus laat het langer ontspannen. Er bestaan mechanisch bevestigde en ballastsystemen die minder temperatuurgevoelig zijn; vraag een dakdekker of dat in jouw situatie een optie is.