Plat dak
Lichtstraat op een plat dak: keuze en montage
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Een lichtstraat op een plat dak is een langwerpige, op maat gemaakte daklichtopening met glas, en wordt per stuk geoffreerd. Een lichtkoepel is het standaardalternatief in vaste maten en kost een fractie daarvan. Het verschil zit in het maatwerk, het glas in plaats van kunststof en de aansluiting op de dakbedekking.
Lichtstraat of lichtkoepel
Een lichtkoepel is een standaardproduct in vaste maten, met een kunststof koepel op een opstand. Een lichtstraat is maatwerk: een langwerpige constructie, meestal met glas in plaats van kunststof, die je over een gang, keuken of trapgat legt. Dat verklaart het prijsverschil. Glas geeft helderder en kleurechter licht dan kunststof en vergeelt niet, wat na tien jaar zichtbaar wordt. Kunststof is lichter, goedkoper en beter bestand tegen hagel. De keuze hangt dus af van wat de ruimte eronder is. Boven een bijkeuken is een koepel prima; boven een woonkeuken waar je dagelijks zit, is het verschil in lichtkwaliteit tussen glas en kunststof de meerprijs waard.
De opstand is het belangrijkste onderdeel
Wat je van beneden ziet is het glas, maar waar het waterdicht op aankomt is de opstand: de verhoogde rand waarop de lichtstraat rust. Die moet voldoende hoog zijn, in de praktijk ten minste vijftien centimeter boven het dakvlak, zodat de dakbedekking omhoog kan worden gezet en water er niet overheen kan bij een verstopte afvoer. Bij een te lage opstand loopt het dak bij hevige regen letterlijk naar binnen. Vraag daarom in de offerte hoe hoog de opstand wordt en hoe de dakbedekking daar tegenaan wordt afgewerkt. Bij een geïsoleerd dak hoort ook de opstand geïsoleerd te zijn, anders krijg je een koudebrug die zich in de winter meldt als condens langs de rand.
Ventilatie en warmte
Een lichtstraat brengt licht en warmte. In de zomer kan een groot glasvlak boven een keuken de ruimte flink laten oplopen, zeker omdat het licht van boven komt en er geen dakoverstek is die schaduw geeft. Denk daarom vooraf na over zonwering of zonwerend glas; achteraf iets toevoegen op een plat dak is lastig en duur. Voor ventilatie kun je kiezen voor een uitzetbaar deel, elektrisch of met een stang. Dat verhoogt de prijs, maar het maakt van de lichtstraat ook een afvoer voor warme lucht, en warme lucht stijgt precies naar die opening toe. Bij een keuken zonder goede afzuiging is dat een groter voordeel dan het lijkt.
Waar het in de praktijk misgaat
De meest gemaakte fout is een lichtstraat plaatsen in een dak dat nog vijf jaar meegaat. De aansluiting is het lastigste detail van het hele dak, en die maak je dan twee keer: nu en bij de vervanging. Laat de dakbedekking eerst beoordelen en combineer het werk als de bedekking toch tegen het eind loopt. Tweede fout: de constructie. Voor een lichtstraat moet er een gat in het dakbeschot en soms door een balk, en dan is er een raveling nodig die het gewicht opvangt. Dat is geen detail dat je op de dag zelf improviseert. Laat vooraf uitzoeken waar de balken liggen, want dat bepaalt ook waar de lichtstraat kán komen.
Veelgestelde vragen
Heb ik een vergunning nodig voor een lichtstraat?
Op een plat dak dat niet zichtbaar is vanaf de openbare weg meestal niet, zolang de constructie niet wijzigt en het geen monument of beschermd stadsgezicht betreft. Bij een appartement beslist de VvE, want het dak is gemeenschappelijk. Omdat er wel in de draagconstructie wordt gesneden, is het verstandig het plan vooraf bij de gemeente te toetsen.
Kan een lichtstraat op een dak met weinig afschot?
Ja, en juist daar is de hoogte van de opstand cruciaal. Bij weinig afschot blijft water langer op het dak staan, dus de rand waar de lichtstraat op rust moet ruim boven het maximale waterpeil uitkomen. Zorg daarnaast dat de lichtstraat niet vlak vóór een afvoer komt te staan, want dan houdt de opstand het water tegen op weg naar buiten.
Hoe lang gaat een lichtstraat mee?
Het glas en het aluminium kader gaan dertig jaar of langer mee. De zwakke schakels zijn de kitvoegen en de aansluiting op de dakbedekking, en die vragen na tien tot vijftien jaar aandacht. Neem de lichtstraat daarom mee in de jaarlijkse ronde over het dak: kijk of de kit nog aansluit en of er geen bladeren tegen de opstand liggen.