Plat dak
Dakdoorvoer op een plat dak: waterdicht aansluiten
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Een dakdoorvoer op een plat dak is elk punt waar een buis of kabel door de dakbedekking gaat, en het is de meest voorkomende plek waar lekkage ontstaat. De aansluiting hoort met een manchet of plakplaat te gebeuren die onder de bedekking doorloopt, nooit met alleen kit. Doorvoeren worden per stuk gerekend.
Waarom juist hier lekkage begint
Een plat dak is één doorlopend vlak, en elke onderbreking daarvan is een risico. Bij een doorvoer komen twee materialen samen die verschillend uitzetten: de dakbedekking en de kunststof of metalen buis. Bij zomerse warmte werkt de bedekking en beweegt de buis mee met wat eraan hangt. Zit de verbinding star vastgekit, dan trekt die na een paar seizoenen open. Daar komt bij dat een doorvoer meestal op het laagste deel van het dak zit, in de buurt van de afvoer, waar het water naartoe loopt. Een naad die tien centimeter hoger zit blijft droog, dezelfde naad rond een doorvoer staat regelmatig onder water.
Hoe een goede aansluiting eruitziet
De juiste oplossing is een manchet of plakplaat: een stuk materiaal dat rondom de buis sluit en dat met een brede flens ónder of ín de dakbedekking wordt opgenomen. Water dat over het dak loopt komt dan op de flens en wordt afgevoerd zonder een naad te bereiken. Bij bitumen wordt die flens tussen de lagen ingebrand, bij EPDM wordt een rubberen manchet op de baan verlijmd. De buis zelf steekt bij voorkeur enkele centimeters boven het dakvlak uit. Kit heeft in deze constructie een rol als afdichting bovenop, nooit als de waterkering zelf. Zie je een doorvoer die alleen met een rand kit is afgewerkt, dan is dat een lekkage in wording.
De soorten doorvoeren die je op een woning tegenkomt
De meest voorkomende is de ontluchting van de riolering, een buis die de standleiding doorlucht zodat het water goed wegloopt. Daarnaast zijn er doorvoeren voor mechanische ventilatie, voor de afvoer van een afzuigkap, voor een cv-ketel of geiser en voor de kabels van zonnepanelen. Elk type stelt eigen eisen: bij een cv-doorvoer gelden regels voor de afstand tot ramen en tot andere doorvoeren, bij zonnepanelen wil je juist zo min mogelijk gaten en daarom één gebundelde doorvoer in plaats van vier losse. Vraag bij aanleg van panelen expliciet hoe de kabels het dak binnenkomen, want dat is vaker een probleem dan de panelen zelf.
Onderhoud en de veelgemaakte fout
Neem de doorvoeren mee in de halfjaarlijkse ronde over het dak. Kijk of er blad of vuil tegenaan ligt, want dat houdt water vast op precies de verkeerde plek, en kijk of het rubber of de kit nog aansluit. De grootste fout wordt gemaakt bij het toevoegen van een doorvoer aan een bestaand dak, bijvoorbeeld voor een afzuigkap of airco. Iemand boort een gat, steekt de buis erdoor en zet er kit omheen. Dat houdt één winter. Laat een nieuwe doorvoer altijd door een dakdekker aansluiten met een manchet die in de bedekking wordt opgenomen, en doe het bij voorkeur als het dak toch aan onderhoud toe is.
Veelgestelde vragen
Kan een lekkende dakdoorvoer gerepareerd worden?
Meestal wel. De dakdekker maakt de bedekking rond de doorvoer open, brengt een nieuwe manchet aan en werkt die in de bedekking op. Een naad- of blaasreparatie op een plat dak wordt per klus afgerekend, en een doorvoerherstel valt daar doorgaans binnen. Is de isolatie eronder verzadigd geraakt, dan moet dat stuk mee vervangen worden en loopt het op.
Hoe weet ik dat de lekkage bij de doorvoer zit?
Water loopt onder de bedekking door en komt vaak meters verderop naar binnen, dus de natte plek binnen zegt weinig over de plek buiten. Doorvoeren en opstanden zijn statistisch de eerste plek om te controleren. Een dakdekker giet gericht water bij een verdacht punt en kijkt binnen wat er gebeurt; die volgorde is doeltreffender dan het hele dak nalopen.
Mag ik zelf een doorvoer maken voor een afzuigkap?
Boren kan iedereen, waterdicht aansluiten is het vak. Doe je het zelf, gebruik dan een kant-en-klare doorvoerset met een flens die past bij jouw dakbedekking en volg de voorschriften voor het inwerken van die flens. Bij een dak dat nog onder garantie staat, verspeel je die garantie vaak door zelf in de bedekking te snijden. Check dat eerst.