Plat dak
Epdm dakbedekking nadelen — eerlijk op een rij
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
De nadelen van EPDM dakbedekking zitten in de kwetsbaarheid voor scherpe voorwerpen, in gelijmde naden die kou en vuil slecht verdragen, en in de eis van een vlakke, schone ondergrond. Het rubber zelf gaat veertig jaar mee, maar de verbindingen en de details bepalen of je die termijn ook haalt.
Waar een rubberdak in de praktijk stukgaat
Een baan EPDM is ruwweg anderhalve millimeter dik en heeft in de meeste uitvoeringen geen wapening. Dat maakt het materiaal soepel en bestand tegen uitzetten en krimpen, maar ook kwetsbaar voor puntbelasting. Een ladderpoot zonder rubberdop, een tuinstoel die je verschuift, een afgewaaide tak of een schroef die tijdens de montage op het dak is blijven liggen, drukt zich bij belasting door de folie heen. Ook wat er onder de baan ligt telt mee: een achtergebleven steentje of een uitstekende schroefkop schuurt bij elke temperatuurwisseling tegen dezelfde plek tot er een gaatje ontstaat. Vandaar de eis van een vlakke en bezemschone ondergrond. Bitumen vergeeft een ruwe ondergrond eerder, doordat het pakket dikker is en uit meerdere lagen bestaat die elk een stukje beschadiging opvangen.
De naad is het zwakke punt, niet het rubber
Op een klein rechthoekig dak ligt EPDM in één baan en heb je geen enkele naad, en dat is het grote pluspunt. Zodra het dak breder is dan de leverbare rol of grillig van vorm, komen er naden en die zijn niet gelast maar chemisch verkleefd met naadband of lijm. Zo'n verbinding vraagt een absoluut schone, droge en ontvette ondergrond en een temperatuur waarbij de lijm zijn werk doet, en dat is doorgaans niet vlak boven het vriespunt. Vuil of vocht in de naad zie je niet, maar het kost hechting. Bij PVC en TPO worden de banen met hete lucht aan elkaar gesmolten en kun je de naad na afloop met een haak natrekken; bij een verlijmde naad kan dat niet. Vraag daarom bij een groot of grillig dak hoeveel naden er komen.
Wat het legwerk lastig maakt
Een grote baan rubber is op een winderige dag een zeil dat twee mensen niet vasthouden, en dat is de reden dat dakdekkers EPDM bij wind uitstellen. Verder is de folie in details bewerkelijk. Rond een doorvoer, in een binnenhoek of tegen een opstand moet je met prefab hoekstukken werken of het materiaal met de hand in vorm brengen, en dat is precisiewerk. Bitumen laat zich rond zulke vormen makkelijker aandrukken. Bij een los geballast systeem komt er nog iets bij: het grind of de tegels moeten zwaar genoeg zijn om de folie bij storm op zijn plek te houden, en dat gewicht moet de dakconstructie kunnen dragen. Op een oude houten aanbouw is dat lang niet altijd het geval, en dan blijft alleen volledig verlijmen of mechanisch bevestigen over.
Wat de nadelen op de offerte betekenen
EPDM ligt per vierkante meter boven bitumen, en dat verschil zit vooral in het materiaal. Bij een klein, rechthoekig dakje wint EPDM de arbeid deels terug omdat het in één beweging ligt, bij een grillig dak met veel opstanden loopt de arbeid juist op. Welk systeem je kiest bepaalt de rest van de posten. Volledig verkleven vraagt lijm over het hele vlak en de meeste uren. Mechanisch bevestigen rekent bevestigers per vierkante meter en laat stroken zien. Ballast wordt per vierkante meter grind of per tegel gerekend en vraagt een berekening van de windbelasting. Vraag in alle gevallen om de dikte in millimeters en om de merknaam van lijm, primer en naadband, want juist daar wordt bezuinigd zonder dat je het ziet.
Terrastegels rechtstreeks op het rubber
De fout die dakterrassen sloopt is het leggen van tegels direct op de folie. De randen van een betontegel vormen een lijn van puntbelasting, en omdat het rubber onder de tegel niet dezelfde temperatuur heeft als het rubber ernaast, schuiven de vlakken bij elke warme dag een fractie langs elkaar. Op die tegelnaad slijt de folie door, en het lek zit dan precies onder een tegel die je nooit optilt. Je merkt het pas aan een natte plek binnen, en het opsporen betekent het hele terras eraf. Leg tegels daarom altijd op rubber dragers met een beschermmat of een vlies eronder, en houd de zone rond de afvoer vrij. Zet ook geen plantenbakken met scherpe voetjes of een barbecue rechtstreeks op een rubberdak.
Veelgestelde vragen
Kun je EPDM zelf leggen?
Op een klein tuinhuis of een fietsenberging lukt het een handige klusser, zeker met een kant-en-klaar op maat gesneden baan en de bijbehorende lijm. Het lastigste zijn de hoeken en de dakrand, niet het vlak. Kies een windstille, droge dag boven een graad of tien en werk met twee personen. Op een woningdak, met doorvoeren en opstanden, weegt een fout te zwaar om het zelf te proberen.
Is een scheur in EPDM te repareren?
Ja, en dat is een van de sterke kanten van het materiaal. Een gat of scheur dek je af met een stuk EPDM en naadband, na grondig reinigen, schuren en primeren van de oude folie. Dat is precies waar het op aankomt: op verouderd rubber zit een laagje verwering dat eraf moet, anders hecht de reparatie niet. Een dakdekker doet zo'n plek in een kort bezoek.
Kan EPDM tegen wortels van een groendak?
Ja, rubber is van nature wortelvast en daarom een veelgebruikte keuze onder een sedumdak. Wat je wel moet controleren is de naad: een verlijmde verbinding is de plek waar wortels zich in kunnen dringen. Vraag om een wortelwerende beschermlaag over het geheel en om een inspectierand rond het dak, zodat de folie langs de kanten zichtbaar blijft voor controle.