Plat dak
Plat dak isoleren binnen: methodes, Rd-waarden en wat het oplevert
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Een plat dak binnen isoleren gebeurt tegen of onder het bestaande plafond, met platen tussen de balklaag of een verlaagd plafond eronder. Je levert er hoogte voor in, meestal tien tot twintig centimeter, en de dampremmende laag aan de warme zijde moet luchtdicht zijn. Anders verplaats je het probleem naar het dakbeschot.
De drie methodes en wat ze aan hoogte kosten
De eerste methode is isolatie tussen de bestaande balklaag klemmen, meestal minerale wol of houtvezel. Dat kost geen extra hoogte, maar je bent gebonden aan de balkhoogte en die is in oudere aanbouwen vaak niet meer dan tien centimeter. De tweede is een laag harde platen strak tegen het plafond, met daaronder een nieuwe beplating. Dat gaat direct van je stahoogte af, maar levert per centimeter het meeste rendement omdat PIR bijna twee keer zo goed isoleert als minerale wol. De derde is een compleet verlaagd plafond op een eigen regelwerk, met de isolatie in de spouw die zo ontstaat. Duurder en het kost de meeste hoogte, maar het is de enige variant waarin leidingen, inbouwspots en ventilatiekanalen netjes weggewerkt kunnen worden zonder dat je door de dampremmende laag heen boort.
Welke Rd-waarde hier haalbaar is
Voor ISDE-subsidie ligt de ondergrens op een Rd van 3,5 m²K/W. Met PIR haal je dat bij ongeveer twaalf centimeter, met minerale wol heb je vijftien tot achttien centimeter nodig en met houtvezel nog iets meer. Dat verklaart waarom bij binnenisolatie vrijwel altijd voor harde platen wordt gekozen: de hoogte die je inlevert is het schaarse goed. Zit je in een aanbouw met een plafond op tweeënhalve meter, dan is twaalf centimeter verlies te overzien. Zit je op tweeëntwintig honderd, dan wordt de ruimte laag en is buitenom isoleren de betere afweging zodra de dakbedekking toch vervangen moet. Laat de gerealiseerde waarde en het aantal vierkante meters op de factuur zetten; zonder die twee regels wordt een subsidieaanvraag afgewezen, ook al is het werk keurig uitgevoerd.
Waarom de dampremmende laag hier alles bepaalt
Bij binnenisolatie komt het dakbeschot aan de koude kant van de isolatie te liggen. Binnenlucht is warm en bevat vocht; koelt die lucht af tegen het koude beschot, dan slaat het vocht daar neer als water. Omdat er boven het beschot een volledig dampdichte dakbedekking ligt, kan dat water nergens heen en blijft het in het hout zitten. Het gevolg is schimmel en op termijn houtrot in een constructie die je net hebt dichtgemaakt en dus niet meer kunt zien. Daarom hoort er aan de binnenzijde, dus onder de isolatie, een dampremmende folie die luchtdicht is doorgeplakt op de wanden, rond doorvoeren en bij elke overlap. Niet strak genoeg is hier hetzelfde als niet aanwezig: een spleet van een millimeter laat per etmaal meer vocht door dan een hele vierkante meter intacte folie.
Wat je zelf kunt en waar je iemand bij haalt
Het regelwerk zetten, platen op maat zagen, gipsplaten schroeven en de boel afwerken is klassiek klusweekendwerk en dat kun je prima zelf. Wat je serieus moet nemen is de folie: de aansluiting op de wanden, rond een schoorsteen of rond een dakdoorvoer bepaalt of de constructie het houdt. Wie daar geen ervaring mee heeft, kan de folie door een uitvoerder laten aanbrengen en de rest zelf doen. Haal er sowieso iemand bij als het beschot al vochtvlekken heeft, als de dakbedekking ouder dan twintig jaar is, of als er ergens ooit een lek is geweest. Isolatie tegen een beschot dat al nat is, betekent dat het niet meer kan drogen. Laat dan eerst de bovenkant beoordelen en overweeg of buitenom isoleren tijdens die vervanging niet logischer is.
Veelgestelde vragen
Moet het dakbeschot geventileerd blijven?
Zit er een spouw tussen de isolatie en het beschot, dan moet die aan twee zijden lucht kunnen uitwisselen met buiten, anders wordt het een vochtval. Veel bouwfysici raden juist aan die spouw helemaal te vermijden en de isolatie strak tegen het beschot te drukken, zodat er geen ruimte is waarin lucht kan condenseren. Laat een uitvoerder die keuze maken op basis van jouw dakopbouw.
Kan ik inbouwspots kwijt in een geïsoleerd plafond?
Alleen in een verlaagd plafond met een eigen spouw onder de dampremmende folie, zodat de spots die folie nergens doorbreken. Spots die je door de isolatie heen zet, maken gaatjes in de luchtdichting en worden bovendien warm tegen brandbaar materiaal. Plan de verlichting dus vóór de opbouw, niet erna.
Wat levert het op in gebruik?
Bij een ongeïsoleerde aanbouw is het verschil direct merkbaar: de ruimte warmt sneller op, koelt trager af en het koude-luchtgevoel onder het plafond verdwijnt. Het zomereffect is beperkter, want binnenisolatie houdt de warmte van een zwart dak minder goed tegen dan een isolatielaag bovenop. Combineer het daarom met zonwering of een lichte dakbedekking als oververhitting je grootste klacht is.