Plat dak
Plat dak isoleren buitenzijde: methodes, Rd-waarden en wat het oplevert
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Een plat dak aan de buitenzijde isoleren levert de opbouw op die bouwfysici het warme dak noemen: dampremmende laag op het beschot, isolatie daarboven, dakbedekking erop. De hele constructie blijft warm en droog. Het is de logische keuze zodra de bestaande dakbedekking toch aan vervanging toe is.
Waarom het warme dak de veiligste opbouw is
Bij deze volgorde ligt het dakbeschot volledig aan de warme kant van de isolatie. Het hout houdt daardoor ongeveer de temperatuur van de ruimte eronder en er is nergens een koud vlak waarop binnenlucht kan condenseren. Dat is precies het risico dat je bij isoleren van binnenuit wél loopt. Een tweede voordeel is dat de isolatie doorloopt over de dakranden en de opstanden, waardoor de koudebruggen bij de randen verdwijnen. Bij binnenisolatie blijft daar altijd een strook over waar warmte weglekt en waar in de winter schimmel op de hoek van plafond en muur verschijnt. Een derde voordeel is praktisch: je levert binnen geen centimeter hoogte in en je hoeft de ruimte eronder niet leeg te halen. Het werk gebeurt volledig buiten, en de bewoners kunnen er gewoon onder blijven wonen.
De opbouw en het afschot
Op het schoongemaakte beschot komt eerst een dampremmende laag, vaak een gebitumineerde baan die op de ondergrond wordt gekleefd of gebrand. Daarop de isolatieplaten, in verband gelegd zodat de naden niet doorlopen, en bij dikkere pakketten in twee lagen met verspringende naden. Dan de dakbedekking, mechanisch bevestigd, gekleefd of onder ballast. Wat in deze fase de meeste winst oplevert, is afschotisolatie: platen die aan de ene kant dikker zijn dan aan de andere en die in een patroon worden gelegd waardoor er vanzelf een helling naar de afvoer ontstaat. Daarmee los je in dezelfde beurt het probleem op van plassen die blijven staan. De meerprijs zit vooral in het uitzetwerk en in het feit dat elke plaat een eigen plek heeft; de arbeid is verder vergelijkbaar met vlakke platen.
Wat er aan de randen verandert
Een dak dat vijftien of twintig centimeter dikker wordt, verandert overal waar het iets raakt. De dakrandafwerking moet omhoog en soms komt er een nieuwe dakrandbekleding of een hogere boeiplank. De opstand bij een deur naar een dakterras wordt lager, en bij te weinig hoogteverschil moet die deur worden aangepast. Aansluitingen op een naastgelegen muur moeten hoger worden opgezet, met een nieuwe loodslab of een inkassing. Doorvoeren en afvoeren moeten worden verlengd, en dakramen of koepels krijgen een hogere opstand. Bij een aanbouw tegen een buurwoning ontstaat er een zichtbaar hoogteverschil op de erfgrens. Geen van deze punten is een probleem, maar samen vormen ze het grootste deel van de posten in een offerte die niet over vierkante meters gaan. Vraag daarom om een uitsplitsing tussen het vlak en de details.
Wanneer dit loont en wanneer je nog even wacht
Ligt er een bedekking die aan het eind van zijn leven is, dan is dit het moment: het openleggen en het afvoeren betaal je dan toch, en de isolatie is verhoudingsgewijs een kleine toevoeging. Ligt er een bedekking van vijf jaar oud, dan gooi je een gezonde laag weg, en dan is een omgekeerd dak met drukvaste platen onder ballast bovenop de bestaande bedekking het overwegen waard. Wacht je liever, isoleer dan in de tussentijd niet van binnenuit, want dan doe je het werk twee keer. Kijk ook naar de constructie: een dikker pakket weegt weinig, maar ballast weegt fors, en bij een oude houten balklaag verdient dat een beoordeling. Laat verder de gerealiseerde waarde en het aantal vierkante meters op de factuur zetten als je ISDE aanvraagt, want zonder die regels wordt de aanvraag afgewezen.
Veelgestelde vragen
Moet de oude dakbedekking eraf?
Niet altijd. Ligt er één laag bitumen die droog en hecht is, dan kan die soms dienen als dampremmende laag en wordt er direct overheen geïsoleerd. Zit er vocht in de oude opbouw of liggen er al meerdere lagen, dan moet alles eraf, want ingesloten vocht gaat bij zonnewarmte uitzetten en duwt de nieuwe bedekking omhoog tot blazen.
Hoeveel dagen ligt mijn dak open?
Bij een gemiddeld dakvlak op een aanbouw of garage is het werk in één tot twee dagen klaar. Er wordt in stroken gewerkt, zodat er nooit een groot oppervlak onbeschermd ligt en het werk bij een bui snel dicht kan. Vraag de dakdekker hoe hij het faseert en wat er gebeurt bij onverwachte regen; op dat antwoord hoor je of iemand het vaker doet.
Kan er een dakterras of zonnepanelen op?
Ja, maar bepaal dat vooraf, want het bepaalt de drukvastheid van de isolatie en de opbouw eronder. Voor een terras op tegeldragers en voor panelen op ballastframes moet de isolatie de puntlast kunnen dragen. Achteraf tegeldragers op een pakket zetten dat daar niet op is gekozen, drukt de platen in en veroorzaakt plassen op de laagste punten.