Overig dakwerk
Boeidelen vervangen kunststof: wanneer het moet, wat het kost en hoe het gaat
Bijgewerkt op · Redactie Dakdekkercentraal
Boeidelen vervangen door kunststof betekent dat er een geschuimd pvc-paneel over of in plaats van het houten boeiboord komt, meestal op een houten regelwerk met ruimte erachter. Het schilderwerk vervalt daarmee, maar het hout dat blijft zitten moet eerst droog en gezond zijn. Anders rot het onzichtbaar door.
Wat kunststof boeidelen zijn en hoe ze hangen
Het gangbare materiaal is geschuimd pvc, een plaat met een gesloten huid en een lichte kern, geleverd in vaste breedtes en in lengtes tot enkele meters. Er bestaan ook varianten in vezelcement met een gekleurde coating en in aluminium met een gemoffelde laag. De platen komen niet rechtstreeks tegen het oude hout maar op een regelwerk van tengels, zodat er een ruimte van een centimeter of twee achter blijft. Die ruimte doet twee dingen: hij laat vocht dat er onvermijdelijk achter komt weer verdampen, en hij geeft het paneel plek om te bewegen. De bevestiging gebeurt met roestvaste schroeven in verzonken gaten met een afdekkapje, of met een systeem van klemprofielen dat de schroeven uit het zicht houdt. Bij de hoeken en bij de aansluiting op de goot horen aparte profielen die de kopse kant afdekken.
Overzetten of het oude hout eruit halen
Er zijn twee routes en het verschil is groot. Bij overzetten blijft het bestaande boeiboord zitten en komt het kunststof erover. Dat is sneller en de constructie blijft ongemoeid, maar het werkt alleen als het hout overal droog en draagkrachtig is. Bij vervangen gaat het oude boeiboord eraf, worden de spoorkoppen en de gootbeugels nagelopen en komt er nieuw regelwerk voor het paneel. Dat kost meer tijd en levert een dak op waarvan je weet wat er zit. De keuze maak je niet op gevoel maar met een schroevendraaier: prik op meerdere plekken in het hout, vooral bij de kopse kanten, onder de goot en bij de hoeken van het dak. Zakt de punt er ergens zonder weerstand in, dan is overzetten geen optie meer en verplaats je het probleem alleen maar naar achteren.
Uitzetting en de naden ertussen
Kunststof zet fors uit bij warmte, meer dan hout en meer dan mensen verwachten. Een plaat van vier meter op een donkere kleur groeit op een zomerdag enkele millimeters in de lengte. Wordt hij aan beide uiteinden strak tussen twee hoekprofielen geklemd, dan kan die beweging nergens heen en gaat de plaat bol staan of trekt hij zich los bij een schroef. Daarom horen er dilatatievoegen tussen de delen, opgevangen door een verbindingsprofiel dat de naad afdekt en de plaat laat schuiven. Ook de schroefgaten horen ruimer te zijn dan de schroef zelf, zodat het paneel kan bewegen zonder te scheuren. Donkere kleuren werken sterker dan lichte, omdat ze meer warmte opnemen. Vraag daarom bij een donkere uitvoering expliciet naar de maximale lengte per plaat die de leverancier voorschrijft.
Hoe boeiboordwerk wordt afgerekend
Boeidelen gaan per strekkende meter, en die eenheid dekt het paneel, het regelwerk en de bevestiging. De hoogte van het boeiboord speelt mee, want een hoge boei vraagt bredere platen of twee delen boven elkaar met een naadprofiel. De hoek- en eindprofielen worden per stuk gerekend en er zitten er meer in dan je op het oog verwacht: elke hoek van het dak, elk uiteinde en elke onderbreking bij een dakkapel. Het slopen en afvoeren van oud hout staat er los bij. De grootste variabele is de toegang: een boeiboord loopt langs de hele gevel op gootniveau, dus er is een steiger of een hoogwerker nodig en die post is bij een tussenwoning met alleen een voor- en achterzijde anders dan bij een vrijstaand huis. Vraag ook of de goot mee kan in dezelfde opdracht.
Het hout dat achter het kunststof doorrot
De valkuil is verleidelijk: het kunststof zit erop, het ziet er strak uit en niemand kijkt er nog naar. Precies dat maakt overzetten op twijfelachtig hout zo riskant. Rot hout achter een gesloten paneel droogt niet en het schimmelproces gaat door, alleen zie je het niet meer. Na een jaar of acht merk je dat de gootbeugels doorzakken of dat een paneel loslaat omdat de schroeven geen houvast meer hebben in de ondergrond. Dan moet alles er alsnog af en heb je twee keer betaald. Voorkom het op twee manieren: laat het hout vooraf op meerdere plekken testen en laat de aannemer opschrijven wat hij heeft aangetroffen, en zorg dat de ruimte achter het paneel aan de onder- en bovenzijde open blijft zodat er lucht doorheen trekt. Een volledig dichtgekitte afwerking is hier het probleem.
Veelgestelde vragen
Gaat kunststof boeiboord echt langer mee dan geschilderd hout?
Het paneel zelf wel, want er zit geen verflaag op die om de vijf tot zeven jaar aandacht vraagt. Reken op dertig jaar of meer voordat verkleuring of verbrossing een rol speelt. De levensduur van het geheel hangt echter af van het regelwerk en van het hout eronder. Een goed uitgevoerd systeem op gezonde ondergrond haalt die termijn; een paneel over rot hout niet.
Kan ik kunststof boeidelen zelf monteren?
De montage zelf is niet ingewikkeld: aftekenen, zagen met een fijngetande zaag, regelwerk plaatsen en schroeven in ruime gaten. Het probleem is de plek, want je werkt langs de gootlijn over de volle gevelbreedte en dat vraagt een steiger of rolsteiger die je telkens verplaatst. Voor een lage aanbouw of een garage is het te doen; langs een woning met twee bouwlagen is het geen zelfwerkklus.
Wat gebeurt er met de dakgoot bij dit werk?
Die hangt meestal aan of vlak boven het boeiboord, dus hij moet los of hij zit in de weg. Veel bedrijven nemen het afnemen en terughangen mee in de opdracht. Zit de goot tegen het einde van zijn leven, dan is dit het moment om hem te vervangen, want de toegang en het demonteren zijn dan al betaald. Vraag ernaar bij het opvragen van de offerte.